TRIGONOMETRIYA FANINING SHAKLLANISH VA RIVOJLANISH TARIXI
Keywords:
trigonometriya, matematika tarixi, trigonometrik funksiyalar, sinus, kosinus, sferik trigonometriya, astronomik hisoblashlar, Sharq matematikasi, geometriya, ilmiy taraqqiyot.Abstract
Mazkur tadqiqotda trigonometriya fanining paydo bo‘lishi hamda tarixiy rivojlanish bosqichlari ilmiy va nazariy jihatdan o‘rganilgan. Ishda trigonometriyaning ilk ko‘rinishlari qadimgi Misr va Bobil sivilizatsiyalarida amaliy ehtiyojlar natijasida yuzaga kelgani, Qadimgi Yunonistonda esa aylana xordalari nazariyasi orqali nazariy asosga ega bo‘lgani tahlil etilgan. Shuningdek, islom uyg‘onish davrida Sharq mutafakkirlari tomonidan sinus, kosinus va tangens kabi asosiy trigonometrik tushunchalarning rivojlantirilishi hamda trigonometriyaning alohida fan sifatida shakllanishi yoritilgan. Yevropa Uyg‘onish davrida trigonometrik usullarning analitik matematika bilan uyg‘unlashuvi va zamonaviy matematik tizim bilan bog‘lanishi asoslab berilgan. Ushbu tadqiqot matematika tarixi va tabiiy fanlar taraqqiyotini o‘rganishda muhim ilmiy-amaliy аҳамиятга эга.
References
Boyer C. B., Merzbach U. C. A History of Mathematics. — New York: John Wiley & Sons, 1991.
Kline M. Mathematical Thought from Ancient to Modern Times. — New York: Oxford University Press, 1972.
Struik D. J. A Concise History of Mathematics. — New York: Dover Publications, 1987.
Heath T. L. A History of Greek Mathematics. Vol. I–II. — Oxford: Clarendon Press, 1921.
Ptolemey K. Almagest. — Tarjima va sharhlar bilan. — Moskva: Nauka, 1982.
Neugebauer O. The Exact Sciences in Antiquity. — Providence: Brown University Press, 1957.