Ko’p o’zgaruvchili funksiyaning differensiali

Authors

  • Ismoilov Davronbek Ilxomjon o’g’li Termiz Davlat Pedagogika instituti o’qituvchisi Author
  • Bazarova Sabrina Termiz Davlat Pedagogika instituti talabalari Author
  • Rasulbaeva Dilnura Termiz Davlat Pedagogika instituti talabalari Author

Keywords:

ko’p o’zgaruvchili funksiya, differensial, qisman hosila, to’liq differensial, funksiya o’zgarishi, yaqinlashtirish, ekstremum, optimallashtirish, gradient, lokal xossalar, matematik analiz, xatolikni baholash

Abstract

Ko’p o’zgaruvchili funksiyaning differensiali mavzusi matematik analizning muhim bo’limlaridan biri hisoblanadi. Ushbu mavzu ko’p o’zgaruvchili funksiyalarning o’zgarish qonuniyatlarini, ularning lokal xossalarini hamda yaqinlashtirish usullarini o’rganishga qaratilgan. Differensial tushunchasi orqali funksiyaning kichik o’zgarishlaridagi taxminiy qiymatlari aniqlanadi va bu esa turli amaliy masalalarni echishda muhim ahamiyat kasb etadi.

Mazkur ishda ko’p o’zgaruvchili funksiyaning qisman hosilalari, to’liq differensiali va uning geometrik hamda fizik ma’nolari yoritiladi. SHuningdek, differensialning qo’llanilishi orqali funksiyalarning ekstremumlarini topish, xatoliklarni baholash va optimallashtirish masalalarini hal etish imkoniyatlari ko’rsatib beriladi.

Ushbu mavzu talabalarda analitik fikrlashni rivojlantirish, murakkab jarayonlarni modellashtirish va amaliy masalalarni samarali hal etish ko’nikmalarini shakllantirishda muhim o’rin tutadi.

References

1. E. Jummayev – Matematik analiz asoslari. Toshkent: O’qituvchi nashriyoti.

2. Sh.A. Alimov – Matematik analiz. Toshkent: O’zbekiston milliy ensiklopediyasi.

3. F. N. Gantmacher – Leksii po matematicheskomu analizu. Moskva: Nauka.

4. G. M. Fikhtengolts – Kurs differensialnogo i integralnogo ischisleniya. Moskva: Nauka.

5. Ismoilov D.I. Surxondaryo viloyatida 2010-2024 yillardagi yalpi hududiy mahsulotining statistik tahlili. “Mintaqani ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantirishning dolzarb masalalari‖ mavzusida” Respublika ilmiy-amaliy anjumani.2025.-372-377

6. Ismoilov Davronbek Ilxomjon o‘g‘li, Econometric Modeling of Factors Affecting Regional Gross Product (Based on Data for 2010–2025), American Journal of Economics and Business Management. -297-302, 2026-yil.

Downloads

Published

02-05-2026

How to Cite

Ko’p o’zgaruvchili funksiyaning differensiali. (2026). ZAMONAVIY ILM-FAN VA TADQIQOTLAR: MUAMMO VA YECHIMLAR, 3(5), 55-59. https://innoworld.net/index.php/ziftmy/article/view/2322