O‘ZBEKISTONDA CHIQINDI MUAMMOLARI VA ULARNI QAYTA ISHLASH: YANGI IMKONIYATLAR VA ISTIQBOLLAR
Abstract
O‘zbekiston har yili 14 million tonnadan ortiq maishiy chiqindi hosil qiladi. Afsuski, bu chiqindilarning faqat 4-5 foizi qayta ishlanadi, qolgani esa poligonlarga olib boriladi va atrof-muhitga jiddiy zarar yetkazadi. Chiqindi poligonlaridan har yili 7 million tonnadan ziyod issiqxona gazlari havoga chiqariladi, 43 ming tonna zaharli filtratlar esa yer ostiga singib ketadi.
Bu muammo shunchalik katta ki, uni hal qilmaguncha, kelajak avlodlar sog‘lig‘i va mamlakatimiz ekologiyasi xavf ostida qoladi.
Ommaviy, so‘nggi uch yilda davlatimiz bu sohaga katta e'tibor qaratmoqda. Prezidentimiz tashabbusi bilan yangi tizimlar joriy etilmoqda, xorijiy investorlar jalb qilinmoqda, yangi zavodlar qurilmoqda. Bu maqolada O‘zbekistondagi chiqindi muammolari, ularni qayta ishlashning joriy holati, yangi imkoniyatlar va kelajak istiqbollari haqida sodda so‘zlar bilan gaplashamiz.
References
1. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2024-yil 28-noyabrdagi "O‘zbekiston Respublikasini chiqindilardan tozalash va chiqindilarni qayta ishlash sohasini yanada takomillashtirish chora-tadbirlari to‘g‘risida"gi PQ-538-sonli qarori. (2024). O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining rasmiy veb-sayti.
2. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2025-yil 6-martdagi "O‘zbekiston Respublikasida plastik chiqindilarni utilizatsiya qilish tizimini joriy etish bo‘yicha qo‘shimcha chora-tadbirlari to‘g‘risida"gi PQ-87-sonli qarori. (2025). O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining rasmiy veb-sayti.
3. O‘zbekiston Respublikasi Ekologiya, atrof-muhitni muhofaza qilish va iqlim o‘zgarishi vazirligi. (2024). "O‘zbekistonda chiqindilarni qayta ishlash sohasida amalga oshirilayotgan islohotlar". Vazirlikning rasmiy axborot xizmati.
4. O‘zbekiston Milliy axborot agentligi (UzA). (2024). "O‘zbekistonda chiqindilarni qayta ishlash bo‘yicha xorijiy investitsiyalar jalb etilmoqda". 10-iyun.
5. "Daryo" axborot agentligi. (2024). "O‘zbekistonda chiqindilarni qayta ishlash zavodlari qurilishi boshlandi". 15-iyun.
6. Kun.uz. (2024). "O‘zbekistonda chiqindi poligonlaridan elektr energiyasi olish loyihalari amalga oshirilmoqda". 12-iyul.
7. O‘zbekiston Respublikasi Davlat statistika qo‘mitasi. (2024). "O‘zbekistonda maishiy chiqindilar hajmi va tarkibi to‘g‘risida statistik ma'lumotlar".
8. Jahon banki guruhi. (2023). "O‘zbekistonda atrof-muhitni muhofaza qilish va chiqindilarni boshqarish: tahliliy sharh". Washington, DC: Jahon banki nashriyoti.
O‘zbekiston Respublikasi, Andijon viloyati, Shahrixon tumani
(+998) 945668868