Ortopedik stomatologiyada biomateriallarning roli: kompozit, keramika va metallkeramika asosidagi protez materiallari xususiyatlari

Authors

  • Mansurov Muhammadali Mansurbek o‘g‘li Central Asian Medical University xalqaro tibbiyot universitet fiziologiya fani assistenti, Burhoniddin Marg‘inoniy ko‘chasi 64-uy, Farg‘ona, O‘zbekiston, tel: +998 95 485 00 70, e-mail: info@camuf.uz. E-mail: muhammadalimansurov582@gmail.com Author
  • Aliyeva Gavharoy Abdumutalipovna Central Asian Medical University xalqaro tibbiyot universitet fiziologiya fani assistenti, Burhoniddin Marg‘inoniy ko‘chasi 64-uy, Farg‘ona, O‘zbekiston, tel: +998 95 485 00 70, e-mail: info@camuf.uz E-mail: aliyevacamu@gmail.com Author

Keywords:

tish protezlari, biomateriallar, kompozitlar, keramika, metall-keramika, mexanik mustahkamlik, estetiklik, protez konstruksiyasi, stomatologik materiallar., зубные протезы, биоматериалы, композиты, керамика, металлокерамика, механическая прочность, эстетика, конструкция протеза, стоматологические материалы.

Abstract

Zamonaviy ortopedik stomatologiyada tish protezlarining funksional samaradorligi, uzoq muddat xizmat qilishi va estetik talablarga javob berishi ko‘p jihatdan qo‘llaniladigan biomateriallarning fizik-kimyoviy, mexanik va biologik xususiyatlariga bog‘liqdir. Ushbu ilmiy maqolada tish protezlash amaliyotida keng qo‘llanilayotgan biomateriallar — kompozitlar, to‘liq keramika va metall-keramika tizimlarining tarkibi, tuzilishi hamda ularning anatomik va funksional mosligi nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Biomateriallarning og‘iz bo‘shlig‘i muhitiga moslashuvi, mexanik barqarorligi, biologik inertligi va mexanik mustahkamligi ilmiy adabiyotlar asosida yoritilgan. Shuningdek, turli protez konstruksiyalarida material tanlash mezonlari, ularning afzallik va cheklovlari ilmiy-nazariy nuqtai nazardan baholanadi. Tadqiqot metodologiyasi zamonaviy ilmiy bazalarda chop etilgan maqolalar, monografiyalar va dissertatsiya ishlarining tizimli tahliliga asoslanadi. Olingan natijalar biomateriallarning stomatologik protezlarda qo‘llanilishi nafaqat estetik ko‘rsatkichlarni, balki biologik moslik va funksional barqarorlikni ta’minlashda muhim o‘rin tutishini ko‘rsatadi. Ushbu maqola biomaterialshunoslik va ortopedik stomatologiya sohasida ilmiy-nazariy asos bo‘lib xizmat qiladi.

В современной ортопедической стоматологии функциональная эффективность зубных протезов, их долговечность и соответствие эстетическим требованиям во многом зависят от физико-химических, механических и биологических свойств применяемых биоматериалов. В данной научной статье теоретически анализируются состав, структура и анатомо-функциональная совместимость биоматериалов, широко используемых в практике зубного протезирования, — композитов, цельнокерамических и металлокерамических систем. На основе научной литературы освещены адаптация биоматериалов к среде полости рта, их механическая стабильность, биологическая инертность и прочностные характеристики. Кроме того, с научно-теоретической точки зрения оцениваются критерии выбора материалов для различных конструкций протезов, а также их преимущества и ограничения. Методология исследования основана на системном анализе статей, монографий и диссертационных работ, опубликованных в современных научных базах данных. Полученные результаты свидетельствуют о том, что применение биоматериалов в стоматологическом протезировании обеспечивает не только эстетические показатели, но и биологическую совместимость и функциональную стабильность. Настоящая статья служит научно-теоретической основой в области биоматериаловедения и ортопедической стоматологии.

Downloads

Published

21-01-2026

How to Cite

Ortopedik stomatologiyada biomateriallarning roli: kompozit, keramika va metallkeramika asosidagi protez materiallari xususiyatlari. (2026). ZAMONAVIY ILM-FAN VA INNOVATSIYALAR NAZARIYASI , 3(1), 22-30. https://innoworld.net/index.php/zifin/article/view/1811