RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA KORXONALAR RAQOBATBARDOSHLIGINI OSHIRISHNING STRATEGIK VA INNOVATSION MEXANIZMLARI

Authors

  • Hasanjon Bahodirov Baxtiyorbek o‘g‘li Xalqaro Oziq-ovqat Texnologiyalari va Muhandislik Instituti, Iqtisodiyot fakulteti, 3-bosqich talabasi1 E-mail: bahodirovhasanjon@gmail.com1 Author

Keywords:

raqamli transformatsiya, raqobatbardoshlik, korxona, innovatsiya, raqamlashtirish, unumdorlik, ma’lumotlar.

Abstract

Mazkur maqolada raqamli transformatsiya sharoitida korxonalar raqobatbardoshligini oshirishning nazariy va amaliy mexanizmlari tizimli ravishda tadqiq etiladi. Maqolada resurslarga asoslangan yondashuv, dinamik qobiliyatlar nazariyasi, innovatsion rivojlanish va mijozga yo‘naltirilgan boshqaruv konsepsiyalari o‘zaro integratsiyalashgan holda tahlil qilinadi. Raqamli texnologiyalarning korxona unumdorligi, xarajatlar samaradorligi, mahsulot differensiallashuvi, bozor moslashuvchanligi va mijozlar tajribasiga ta’siri baholanadi. Xalqaro statistik ma’lumotlar asosida raqamli iqtisodiyotning kengayishi, korxonalarning texnologik investitsiyalari hamda raqamli kompetensiyalarga bo‘lgan talab dinamikasi umumlashtiriladi. Maqola natijasida raqamli yetuklik, ma’lumotlarga asoslangan boshqaruv, texnologik innovatsiyalar, inson kapitali, kiberxavfsizlik va raqamli hamkorlikni yagona boshqaruv tizimiga birlashtiruvchi mexanizm taklif etiladi. Mazkur mexanizm korxonalarning bozor o‘zgarishlariga tezkor moslashishi, resurslardan samarali foydalanishi va barqaror raqobat ustunligini shakllantirishiga xizmat qiladi. Maqola xulosalari O‘zbekiston korxonalarining raqamli rivojlanish strategiyalarini ishlab chiqishda qo‘llanishi mumkin. Shuningdek, raqamli transformatsiya loyihalarini tanlashda texnologik yangilikning o‘zi emas, balki uning biznes modeli, boshqaruv jarayonlari va o‘lchanadigan iqtisodiy natijalar bilan uyg‘unligi asosiy mezon bo‘lishi lozimligi asoslanadi. Bu yondashuv transformatsiyaning uzoq muddatli samaradorligini kuchaytiradi.

References

1. Barney, J. (1991). Firm resources and sustained competitive advantage. Journal of Management, 17(1), 99–120.

2. Bharadwaj, A., El Sawy, O. A., Pavlou, P. A., & Venkatraman, N. (2013). Digital business strategy: Toward a next generation of insights. MIS Quarterly, 37(2), 471–482.

3. Brynjolfsson, E., & McAfee, A. (2014). The second machine age: Work, progress, and prosperity in a time of brilliant technologies. W. W. Norton & Company.

4. Frank, A. G., Dalenogare, L. S., & Ayala, N. F. (2019). Industry 4.0 technologies: Implementation patterns in manufacturing companies. International Journal of Production Economics, 210, 15–26.

5. Hanelt, A., Bohnsack, R., Marz, D., & Antunes Marante, C. (2021). A systematic review of the literature on digital transformation: Insights and implications for strategy and organizational change. Journal of Management Studies, 58(5), 1159–1197.

6. OECD. (2024). OECD digital economy outlook 2024 (Volume 1): Embracing the technology frontier. OECD Publishing.

7. OECD. (2024). OECD digital economy outlook 2024 (Volume 2): Strengthening connectivity, innovation and trust. OECD Publishing.

8. Porter, M. E. (1980). Competitive strategy: Techniques for analyzing industries and competitors. Free Press.

9. Porter, M. E. (1985). Competitive advantage: Creating and sustaining superior performance. Free Press.

10. Teece, D. J. (2007). Explicating dynamic capabilities: The nature and microfoundations of sustainable enterprise performance. Strategic Management Journal, 28(13), 1319–1350.

11. Teece, D. J., Pisano, G., & Shuen, A. (1997). Dynamic capabilities and strategic management. Strategic Management Journal, 18(7), 509–533.

12. Vial, G. (2019). Understanding digital transformation: A review and a research agenda. The Journal of Strategic Information Systems, 28(2), 118–144.

13. Westerman, G., Bonnet, D., & McAfee, A. (2014). Leading digital: Turning technology into business transformation. Harvard Business Review Press.

14. World Bank. (2023). Digital progress and trends report 2023. World Bank.

15. Verhoef, P. C., Broekhuizen, T., Bart, Y., Bhattacharya, A., Dong, J. Q., Fabian, N., & Haenlein, M. (2021). Digital transformation: A multidisciplinary reflection and research agenda. Journal of Business Research, 122, 889–901.

16. Warner, K. S. R., & Wäger, M. (2019). Building dynamic capabilities for digital transformation: An ongoing process of strategic renewal. Long Range Planning, 52(3), 326–349.

17. Sebastian, I. M., Ross, J. W., Beath, C., Mocker, M., Moloney, K. G., & Fonstad, N. O. (2017). How big old companies navigate digital transformation. MIS Quarterly Executive, 16(3), 197–213.

18. Kane, G. C., Palmer, D., Phillips, A. N., Kiron, D., & Buckley, N. (2015). Strategy, not technology, drives digital transformation. MIT Sloan Management Review and Deloitte University Press.

19. Nambisan, S., Lyytinen, K., Majchrzak, A., & Song, M. (2017). Digital innovation management: Reinventing innovation management research in a digital world. MIS Quarterly, 41(1), 223–238.

Downloads

Published

12-08-2026

How to Cite

RAQAMLI TRANSFORMATSIYA SHAROITIDA KORXONALAR RAQOBATBARDOSHLIGINI OSHIRISHNING STRATEGIK VA INNOVATSION MEXANIZMLARI. (2026). ORIENTAL JOURNAL OF ACADEMIC AND MULTIDISCIPLINARY REASEARCH, 3(8), 94-107. https://innoworld.net/index.php/ojamr/article/view/2764